Voer plannen voor strafbaarstelling illegaal verblijf niet door.
De door het kabinet voorgenomen strafbaarstelling van illegaliteit is een buitenproportionele maatregel die uitbuiting in de hand werkt.
Het draagt niet bij aan de veiligheid en openbare orde in Nederland en vergroot de spanningen tussen groepen in de samenleving. Ook, en niet in de laatste plaats, is deze strafbaarstelling een aantasting van mensenrechten.
Verklaring
Dat staat in de verklaring van een groot aantal maatschappelijke organisaties, met een breed draagvlak in de samenleving, waaronder kerken, vakcentrales, gemeentebesturen en kinderrechten- en migrantenorganisaties. Deze verklaring werd op woensdag 9 maart van dit jaar gepresenteerd tijdens een persbijeenkomst in Utrecht.
Het kabinet wil illegaal verblijf van migranten strafbaar stellen. Ook wil het kabinet het onmogelijk maken dat mensen die zonder verblijfspapieren in dit land worden aangetroffen ooit nog legaal verblijf kunnen verkrijgen, zelfs als er nieuwe relevante feiten zijn die dat wel zouden rechtvaardigen.
De maatschappelijke organisaties die de gezamenlijke verklaring hebben ondertekend propageren geen illegaal verblijf maar noemen strafbaarstelling van illegaal verblijf disproportioneel, omdat het zonder papieren in Nederland verblijven op zich geen misdaad is. Daarnaast spreken zij er hun bezorgdheid over uit dat deze maatregel averechts zal uitpakken, omdat ze verwachten dat deze mensen officiële instanties zullen gaan mijden en dat dit onder meer uitbuiting in de hand zal werken.
Internationale verdragen
Verder merken ze in de gezamenlijke verklaring op dat uitvoering van deze plannen strijdig is met internationale verdragen, zoals het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind, het VN-Vrouwenverdrag, het Handvest van de Grondrechten van de Europese Unie en het Europees Verdrag voor de bescherming van de Rechten van de Mens. Uitvoering van deze maatregel zal mensen stigmatiseren en er zullen ten onrechte aan mensen alle kansen worden ontnomen tot regularisering.
De ondertekenaars spreken zich uit tegen deze plannen en roepen het kabinet ertoe op om deze plannen om illegaal verblijf strafbaar te stellen niet door te voeren.
Op de website
www.geenstrafbaarstelling.nl kunt u meer informatie vinden over de coalitie tegen strafbaarstelling van illegaal verblijf.
Lees
de verklaring van de maatschappelijke organisaties, waarvan Kerk in Actie een van de initiatiefnemers is.
Raad van Kerken

Klaas van der Kamp, algemeen secretaris van de Raad van Kerken in Nederland, benoemde het belang de vluchtelingen als mensen te blijven zien. Waarom kunnen we bij bankdirecteuren wel accepteren dat ze op basis van een erecode worden vertrouwd dat ze geen greep in de publieke kas doen en waarom is zo’n erecode bij kwetsbare vluchtelingen niet voldoende, maar moet er wetgeving zijn en nu zelfs strafrecht? Hij noemde het een missie van de kerken om vanuit een theologie van gastvrijheid te werken. ‘Jethro verleende onderdak aan de vluchteling Mozes en het werd zijn schoonzoon. Rachab verleende onderdak aan de vreemdelingen en het werd haar behoud bij de ondergang van Jericho. Abraham ontving gastvrij drie vreemdelingen en het bleek dat God zelf in zijn tent was gekomen’. Van der Kamp citeerde Levinas: ‘De waarde van een cultuur blijkt uit het respect wat men aan de dag legt voor een persoon uit een andere cultuur’.
Gedoogakkoord

De persbijeenkomst over deze verklaring werd geopend door Geesje Werkman, projectmanager van Kerk in Actie. Zij herinnerde de aanwezigen eraan dat de huidige minderheidsregering bij haar start in een gedoogakkoord heeft vastgelegd dat illegaal verblijf strafbaar zal worden gesteld. De voorzitter van deze persconferentie, Dzsingisz Gabor, voormalig Tweede-Kamerlid en staatssecretaris voor het CDA en tegenwoordig bestuursvoorzittter van Vluchtelingenorganisaties Nederland, kwam zelf in de jaren vijftig als vluchteling uit Hongarije naar Nederland. Hij merkte op dat een 'buitengewoon brede coalitie' van maatschappelijke organisaties zich tegen het wetsvoorstel voor strafbaarstelling van illegaal verblijf heeft gekeerd.
Onwenselijk en disproportioneel
In de praktijk, stelde Corinne de Klerk, vertegenwoordigster van de advocatuur in Nederland vast, is deze maatregel onwenselijk en disproportioneel. De disproportionaliteit zit in het feit dat het vreemdelingenrecht nu al voldoende mogelijkheden biedt om uitgeprocedeerde asielzoekers uit te zetten. Een extra strafmaatregel is onnodig. Ze merkte verder op dat de strafbaarstelling van illegaal verblijf onwenselijk is, omdat mensen zich hierdoor aan de samenleving kunnen gaan onttrekken. Als voorbeeld noemde ze een gezin van uitgeprocedeerde asielzoekers dat niet meer naar de burgerlijke stand zal gaan om aangifte te doen van een geboorte of naar de politie als ze onrechtvaardig wordt behandeld door zogenaamde 'huisjesmelkers', omdat de gezinsleden anders kans lopen om zelf te worden gearresteerd.
Persoonlijke ervaringen

Nathalia Voivodina maakte veel indruk door te vertellen over haar persoonlijke ervaringen, vanaf haar vlucht uit de Sovjet-Unie tot aan het verkrijgen van een verblijfsvergunning in het najaar van 2010. Ze heeft nu werk gevonden als maatschappelijk werker, maar heeft na haar aankomst in Nederland met haar gezin een tien jaar durende asielprocedure doorlopen. Als de voorgenomen regeling voor strafbaarstelling van illegaal verblijf in de tijd dat zij wachtte op een verblijfsvergunning van kracht zou zijn geweest, dan was het verblijf van haar en haar familie strafbaar gesteld. Hierdoor zou zij dan geen kans hebben gekregen om een herhaalde asielaanvraag in te dienen.
Ze werd namelijk in 2004 met haar gezin op straat gezet en verbleef daarna drie jaar in een noodopvang. In 2007 heeft ze opnieuw een asielaanvraag ingediend die na drie jaar werd toegekend.
Argumentatie van minister Donner
Voormalig staatssecretaris Gabor wees er nog op dat de argumentatie tegen strafbaarstelling van illegaal verblijf al in 2005 is gegeven door de toenmalige minister van Justitie Piet Hein Donner, die in het huidige kabinet minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties is. In een brief aan de Tweede Kamer zette hij destijds op onnavolgbare heldere wijze de argumenten tegen strafbaarstelling van illegaal verblijf op een rij.
Lees de brief van minister Donner aan de Tweede Kamer uit 2005.

Andere sprekers tijdens deze persbijeenkomst waren Fatma Özgümüs (directrice Vluchtelingen-Organisaties Nederland), Rebecca Pabon (FNV en CNV), Victor Everhardt (wethouder te Utrecht, namens de LOGO-gemeenten). Zij wezen erop dat de voorgenomen strafbaarstelling zal leiden tot ongewenste criminalisering en stelden vast dat het een onuitvoerbaar en uiteindelijk ook onbetaalbaar idee is.
Lees ook het verslag van deze bijeenkomst op de
website van de Raad van Kerken in Nederland.
Kijk ook naar het verslag in het
NOS Journaal van woensdag 9 maart 2011 (14.57-17.30 minuten) en naar
de uitzending van Hart van Nederland op dezelfde dag om 22.30 uur op SBS 6.