Fotoverslag Arjan Plaisier in Ghana 2011, door Cokkie van 't Leven.
Zending staat prominent op de agenda van Kerk in Actie. Ook vandaag. Samenwerken met kerken. Wereldwijd. Werken aan de opbouw van een levendige gastvrije geloofsgemeenschap. Kerk in Actie ondersteunt lokale kerken in hun roeping, daar waar zij het evangelie verkondigen en waarmaken in de naam van God.
Op 18 augustus 2011 is scriba dr. Arjan Plaisier richting Ghana vertrokken voor een bezoek van twee weken aan de Presbyteriaanse kerk (PCG) aldaar. De Protestantse Kerk heeft een lange geschiedenis met de PCG. De oudste geschiedenis wordt zichtbaar bij een bezoek aan slavenfort El Mina. De tijd van de eerste missionarissen in Afrika en ook van de slavenhandel. Maar ook de sporen van het werk van talloze missionaire predikanten, technici en artsen blijven zichtbaar in deze kerk. In gesprek met theologen en academici uit Ghana komt Nederland dichtbij. Een aantal van hen studeerden in Kampen of elders in ons land. Zij doen onderzoek naar Afrikaanse tradities en contextuele theologie.
In deze tijd ontmoet Arjan Plaisier een kerk die sterk en onafhankelijk is. Kerk in Actie werkt samen met de PCG aan een trainingsprogramma voor kerkelijk kader en leken door het hele land.
Het bezoek van Arjan Plaisier toont de waardering binnen onze kerk voor de Presbyteriaanse gemeenschap in Ghana. In alle wederkerigheid, want in Nederland zijn enkele gemeenten van de PCG gesticht onder migranten. Deze gemeenten zijn door een associatieovereenkomst verbonden aan de Protestantste Kerk in Nederland.
In het Noorden van Ghana woont en werkt de jonge Nederlandse theoloog Jasper Maas voor de PCG. Hij verzorgt de vorming en toerusting van jonge christelijke minderheidskerken in een islamitische omgeving. Ghana doet actief mee aan uitwisselingsprogramma’s voor bijvoorbeeld inspiratiereizen of jongerenreizen van Togetthere.
Zo lopen kerken samen op: pelgrims door de tijd. De wijze van samenwerking verandert maar de verbondenheid blijft.
Foto's: Marjon Boerman en Cokkie van 't Leven.
Slavenfort Elmina
25 augustus 2011
Elmina, Goudmijn, het was een must, hier konden we niet aan voorbijgaan. Elmina, aan de kust van Ghana, nu een bedrijvige vissersplaats, eens de plaats waar de slaven werden ‘opgeslagen’ alvorens ze werden gedeporteerd: naar Java, naar Amerika, naar het Caribische gebied.
Elmina, het is een Portugees woord. Portugezen waren de eersten die een fort bouwden voor de kust om van daaruit handel te drijven met de bevolking van de kust en via hen het binnenland. Het begon met handelswaren, het werden mensen. De Portugezen als eersten, tot de Nederlanders de handel overnamen. En zo zagen we het met onze eigen Nederlandse ogen, de vertrekken waar de slaven opeengepakt werden, om afgevoerd te worden naar de wingewesten. Donkere hokken, voor mensen die niet als mensen werden gezien.
Het moet gezegd: de slavenhandel was geen Europese uitvinding. Maar de trans-Atlantische handel, goed georganiseerd, op zeer grote schaal, was het wel. Van de 17e tot begin 19e eeuw zijn er tussen 12 en 20 miljoen slaven weggevoerd. Velen stierven al eerder, onderweg naar Elmina en andere plaatsen, of onder verschrikkelijke omstandigheden in Elmina zelf. Anderen op de boot. Alleen de sterksten kwamen aan, de anderen gingen overboord.
Voor de gouverneur was er een mooi vertrek. Voor de witte mensen ook een kerk. Met een opschrift: ‘Zion is des Heeren ruste, dit is syn woonplaetse in eeuwigheyd’. Een kerk pal boven het vrouwenvertrek.
Het was geen leuke toeristische rondleiding, al werd er druk gefotografeerd. De geschiedenis is een voortdurende stroom van bloed en geweld en Holland heeft er hard aan meegedaan. De concentratiekampen hebben hun voorlopers. Jezus werd voor 30 zilverlingen verkocht. Mensen in Afrika gingen voor minder van de hand. Wat is beschaving een dun laagje. Daaronder een wereld van duisternis.
En dan: boven zingen, beneden mensen laten verrotten. Godsdienst als een dun laagje, daaronder telt de mens zijn winst en verkoopt de arme voor een paar schoenen. Of laat hem doodgaan. De koopman verhandelde en de dominee zei niets, of erger: zegende.
Hoe groot is de weerstand waarop de Geest van God stuit. Hoe vreemd is Jezus de rijken en machtigen. Hoe ver was hij van hen die zongen boven, hoe dicht bij hen die crepeerden beneden. Overboord gegooid maar opgevangen door de Diepzeevis van deze wereld.
Ach, het is gemakkelijk verontwaardigd te worden, goedkoop ook. Met het prettige gevoel niet tot die kliek te behoren. Te gemakkelijk, want ook vandaag gaan mensen kapot aan de run op de welvaart en de omloop van het kapitaal. En ben je daar gewoon zelf onderdeel van. Hoeveel weerstand ontmoet de Geest van God nog steeds.
Hoe geweldig als er toch iets doorbreekt, van Jezus en zijn rijk, van de gemeente van alle tong en taal en natie en klasse en kleur en sekse die elkaar begroeten in Jezus naam als broeders en zusters. Als toch ergens iets oplicht van het ware ‘Sion des Heren’. Als het nodig is door boete en berouw.
Arjan Plaisier
Reacties (1)
28 augustus 2011 om 17:02 | Door: DieuwkeDe afgelopen dagen las ik Het Negerboek van Laurence Hill. Zodoende viel mijn oog op dit verslag van Slavenfort Elmina. Een indrukwekkend boek.