Sluit dit venster
Toon kaart

Kaart

Christelijke toerusting in liturgie en kunst

Land: Cuba
Programma: Zending
Werkveld: Theologisch onderwijs, kadervorming
Projectnummer: Z 009211
Nodig voor dit werk: € 15.000
Het toerustingscentrum Kairos van de Baptistenkerk geeft cursussen aan mensen uit verschillende kerken over muziek, dans en theater. Zij passen het geleerde toe in de liturgie van hun eigen kerken. Dit helpt hen om een eigen Cubaanse christelijke cultuur te ontwikkelen. Dat is betrekkelijk nieuw voor Cubaanse kerken.

Centrum Kairos staat midden in de stad Matanzas. Het centrum is klein qua beschikbare ruimte en staf, maar groot wat uitstraling betreft. De drempel is laag, de deur staat de hele dag open en het programma is bestemd voor mensen van buiten en binnen de kerken.

Steun dit werk!
U kunt dit werk steunen door uw bijdrage over te maken op rekening 456 t.n.v. Kerk in Actie te Utrecht, o.v.v. het projectnummer of doneer online. Hartelijk dank!

Centrum Kairos is een cultureel centrum
Hier komen kinderen en jongeren uit de omliggende wijk voor muzieklessen en Engels, een groep tienermeiden danst met tamboerijnen, de muziekgroep Agua Viva repeteert hier, het bejaardenkoor zingt en swingt. Jaarlijks vindt een festival voor nieuwe religieuze liederen plaats. Deze nieuwe liederen kunnen de kerken in hun eigen liturgie gebruiken. Mede op initiatief van Centrum Kairos werd vijf jaar geleden voor het eerst een openbare oecumenische kerstviering in het stadstheater gehouden.

Centrum Kairos is een diaconaal-sociaal centrum
De “Wandkledenmaaksters van de San Juan”, genoemd naar de rivier die achter het Centrum Kairos stroomt, komen wekelijks bij elkaar om wandkleden voor liturgische en huiselijk gebruik te maken. Ze verkopen hun producten aan (buitenlandse) bezoekers. Hiermee verdienen de dames wat geld voor hun huishoudportemonnee, ook heeft het veel effect op hun zelfrespect.

Centrum Kairos is ook de thuisbasis van de groep vrijwilligers die werkt in de armste wijk van de stad, La Marina, waar veel afstammelingen van Afrikaanse slaven wonen. Daar helpen ze mee huizen op te knappen die vervallen zijn, de volkstuin draaiende te houden zodat de mensen groente en fruit kunnen verbouwen om te eten en doen ze mee in gesprekken over levensvragen. Een van de nieuwste projecten van Centrum Kairos is het aanbieden van psycho- therapeutische hulp, waaraan veel behoefte blijkt te zijn.

Centrum Kairos en jongeren/kinderen
Centrum Kairos werkt veel met kinderen: er is een vakantiebijbelweek voor kinderen uit de stad, er zijn muzieklessen en koren. Deze activiteiten helpen kinderen zich te ontwikkelen en dit geeft hen een gevoel van eigenwaarde. Ook de diaconale projecten in de wijk La Marina zijn gedeeltelijk gericht op kinderen. Daar leven zij vaak in moeilijke omstandigheden: overvolle huizen, grote gezinnen, betrekkelijke armoede. De vrijwilligers die via Centro Kairos in hun wijk komen, doen dat ook voor de kinderen. Om met hen te werken en om hen een beter gevoel van eigenwaarde te geven.

Groei van de kerken
Na de val van de muur in 1989 is er ook op het communistische Cuba veel veranderd. De socialistische idealen zijn aan het verbleken en de Cubanen gaan zich, meer en meer, bezig houden met zingevingsvraagstukken. De kerk is hiervoor een vertrouwde plek. Sinds de Cubaanse overheid in 1990 de discriminerende wetgeving ten aanzien van de kerken heeft versoepeld, maken de kerken op Cuba een snel groeiproces door. Vroeger betekende kerklidmaatschap voor Cubanen automatisch grote problemen. Sommige banen waren voor christenen niet toegestaan en een universitaire studie voor de kinderen was maar beperkt mogelijk. Omdat de Cubaanse overheid de regels versoepeld heeft en zich veel ruimhartiger opstelt ten aanzien van kerkelijke organisaties, zijn de kerken voor de Cubanen veel aantrekkelijker geworden. Dit vertaalt zich in een ongekende groei van de kerken.

Kerken bieden zingeving en houvast
Sinds 1990 hebben veel Cubaanse gemeenten hun ledental enkele keren zien verdubbelen. In hun wanhoop over de zware economische crisis waarin het land verkeert, zoeken veel Cubanen hun toevlucht tot het christendom. In onzekere tijden hopen ze binnen de kerken zingeving en houvast te vinden. Ook onder veel jongeren op Cuba heerst grote onzekerheid over de toekomst. In de verstarde Cubaanse samenleving zien ze geen enkel perspectief meer. De kerken bieden hen een alternatief. Opvallend veel jongeren melden zich dan ook aan als nieuw kerklid.

Toerusting
Het Centrum Kairos is opgericht vanuit de Baptistenkerk in de Cubaanse stad Matanzas. Het is een klein toerustingcentrum dat wordt gecoördineerd door de plaatselijke predikant Francisco Rodés. Er zijn drie parttime medewerkers. Het centrum wil bewust een activiteit van de kerken zijn. Hoewel er nauwe relaties bestaan met de Fraternidad Bautista (baptisten broedergemeenschap), doen aan de programma’s leden van allerlei verschillende kerkgenootschappen mee, soms ook Rooms-katholieken.

Verbetering van woningen
Sinds 1995 wordt er binnen verschillende programma’s gewerkt. Allereerst wordt er sociaal werk verricht in de wijk La Marina. Het gaat vooral om verbetering van woningen en het begeleiden van een wijkorganisatie van bewoners. De mensen in La Marina wonen in bouwvallen onder mensonterende en levensbedreigende omstandigheden waar de revolutie kennelijk niets aan heeft kunnen verbeteren. De begeleiding vanuit het Centrum Kairos is voorzichtig en respectvol.

Liturgie
Daarnaast is er het Liturgieprogramma, dat vanaf 2000 door Kerk in Actie ondersteund wordt. Binnen dit programma worden cursussen gegeven aan jongeren op het gebied van muziek, dans en theater. Deze kunstvormen worden vervolgens ingezet in de liturgie. De achterliggende bedoeling van het Centrum Kairos is een eigen Cubaanse christelijke cultuur te ontwikkelen. Op dit punt bestaat er in Cuba nauwelijks traditie.

Ouderen
Tenslotte is er de problematiek van de ouderen, die op Cuba heel schrijnend is. Veel ouderen leven alleen, omdat al hun kinderen naar de VS zijn geëmigreerd. Het Centrum Kairos verzorgt met vrijwilligers uit de kerken een warme maaltijd voor 100 bejaarden. Daarnaast worden recreatieve activiteiten georganiseerd en worden de bejaarden regelmatig bezocht.

Eigen Cubaanse christelijke cultuur
Kerk in Actie steunt met name het liturgieprogramma van het Centrum Kairos. Daarmee wil Kerk in Actie bijdragen aan de ontwikkeling van een eigen Cubaanse christelijke cultuur. De muzieklessen,
theatercursussen en concoursen bereiken meer dan 200 deelnemers uit verschillende kerken in Matanzas en omgeving. Kerk in Actie vindt het belangrijk om de Cubaanse kerken te steunen. In dit door de communistische partij gedomineerde land bieden kerken één van de weinige plekken waar mensen buiten het officiële kader om bij elkaar kunnen komen en kunnen nadenken. Ook is de kerk een vrijplaats om troost te vinden en wordt er concrete hulp aan de mensen geboden. In economisch opzicht staat Cuba er nog steeds erg slecht voor en voor veel Cubanen is de situatie nijpend. Het Centrum Kairos biedt op bescheiden wijze hulp en ondersteuning. De inzet voor liturgievernieuwing is voor de Cubaanse kerken erg belangrijk.

Uitgezonden medewerkers
Aan een aantal activiteiten van Centrum Kairos verlenen Hans Spinder en Wil Arts hun medewerking. Zij zijn als uitgezonden medewerker van Kerk in Actie verbonden aan het theologisch seminarie SET in Matanzas, dezelfde plaats waar ook het Centrum Kairos zich bevindt.

Meer informatie
Download een Powerpointpresentatie over dit werk.
Bestel de muziek-cd 'En Tus Manos' van Centrum Kairos via www.kerkinactie.nl/webwinkel.
Download de Nederlandse teksten en liederen van deze cd.

Foto's (4)

Download originele foto
Download originele foto
Download originele foto
Download originele foto

Video's (0)

Cuba

In Cuba heerst een ernstige economische crisis. Veel Cubaanse gezinnen hebben weinig eigen inkomen en leven van geld van familie uit de Verenigde Staten. Hun toekomst is onzeker. Het regime duldt geen kritiek. De Cubaanse samenleving staat onder strenge controle. Vanaf 1989 hebben kerken meer ruimte en zijn sindsdien sterk gegroeid. Ze vragen om onze solidariteit. Vanuit de Protestantse Kerk in Nederland willen we betrokken zijn op de mensen en kerken in Cuba. We kiezen ervoor om hen te steunen in het werk dat nodig is: vorming van mensen, door middel van theologisch onderwijs, cursussen voor gemeenteleden en geïnteresseerden. Door dit vormingswerk leren de Cubanen hun eigen mening vormen, iets wat van groot belang is voor de ontwikkeling van dit land. Vanuit de Protestantse Kerk in Nederland is Hans Spinder uitgezonden. Hij werkt enkele maanden per jaar als docent aan het Protestants Theologisch Seminarie in Matanzas.
De Nederlandse regering kiest een ander standpunt: eerst moeten de mensenrechten gerespecteerd worden, dan pas kan er van een uitgebreidere landenrelatie sprake zijn. Leest u de brief van minister Rosenthal (17 augustus 2011) over het beleid van de Nederlandse overheid ten aanzien van Cuba.
De Protestantse Kerk kiest ervoor om zich buiten deze politieke onderwerpen te houden, maar wil juist solidair zijn met de Cubanen, door met hen in gesprek te blijven en te zoeken naar manieren waarop we de mensen en kerken op Cuba van onderaf kunnen versterken.

Kerk in Actie Interactief in Cuba