Eid il-Milèd ma il-zjierahn, Chak ha-Molad iem ha-scheniem [Kerst met de buren]

Blog

zaterdag 13 december 2014 WEBLOG 12, 11 december 2014 Kerst nadert met rasse schreden en dat merk je hier vooral aan de adventskaarsen en de kerststalletjes in de kerken, de feestverlichting in Bethlehem en de reusachtige, boven de muren van de Oude Stad uittorenende nepkerstboom op het dak van een katholieke middelbare school. Het weer werkt namelijk niet echt mee; afgelopen weekend was het 25 graden en lagen wij heerlijk aan het strand – overigens tamelijk eenzaam, want de meeste Israëli’s vinden dat veel te koud en lopen op straat te rillen in dikke winterjassen. Alleen wat Russen, voor wie dit een welkome afwisseling moet zijn met het hakken van een zwem-wak in het Wolga-ijs, hielden ons gezelschap.

koptekst%20levant.jpg

 

Kerst met de buren (1)

Op het moment dat we dit schrijven, bereidt het Joodse deel van de stad zich voor op Chanoeka, dat dit jaar van 17 tot 24 december wordt gevierd. Herdacht worden dan het herstel en de inwijding van de Tempel in Jeruzalem door de Makkabeeën in 165 voor Christus, nadat de Grieken uit de stad waren verdreven. Volgens de joodse religieuze traditie had men slechts olie voor één dag voor de Tempelkandelaar, maar bleven de lampen op wonderlijke wijze acht dagen lang branden. In de volksmond wordt Chanoeka ‘het feest van de lichtjes’ genoemd. Je kunt dan ook overal kleine negenarmige kandelaars kopen met gekleurde kaarsjes (acht gewone plus één hulpkaarsje om de rest aan te steken), bij de bakker geuren de met jam gevulde oliebollen je tegemoet en de speelgoedwinkels puilen uit van de barbies en de Playmobil. Vorige week vonden we in de brievenbus zelfs de welbekende decemberspeelgoedfolders, die we net op tijd bij het oud papier konden stoppen voor het jaarlijkse Sint-verlanglijstjesgezeur losbarstte. Verder doen we vrolijk mee aan de feestelijkheden; de eerste vette happen hebben we al op en de kandelaar staat gebroederlijk naast de printer en de cd-speler op het dressoir. Toen we met het ding bij de kassa stonden, vroegen Marieke en Niels natuurlijk waarom we nu ineens Chanoeka gingen vieren. Tsja... Met ‘gezellig die kaarsjes nu het vroeg donker is’ hoefden we niet aan te komen bij deze kritische koters. Advent vonden we allemaal wèl een goede reden: Jezus die kwam als Licht voor de wereld en die volgens de Openbaring van Johannes ooit samen met God de Vader de Tempel van het nieuwe Jeruzalem zal zijn.

 

Dit jaar voor ons geen Sinterklaasgedoe dus, maar wel op 5 december een boze brief van onze overbuurman op de mat: hij had 100 Euro aan een loodgieter moeten uitgeven, omdat het riool verstopt zat met doorgetrokken babydoekjes. Behalve een foto van het opgegraven lekkers kregen alle twintig medeflatbewoners ook een waarschuwing dat hij bij een volgende verstopping persoonlijk langs zou komen om ieders onvrijwillige bijdrage te innen. Hij was dan ook stomverbaasd toen Marleen ineens voor zijn neus stond met onze spontane bijdrage voor déze keer. Nee, het geld hoefde hij niet, omdat de schuldige zich had gemeld. Daarna deed hij snel de deur dicht.

Onze andere directe buren zijn vriendelijker, maar echt contact krijgen we niet met ze. Het gezin naast ons is altijd aan het werk en in de weekenden en schoolvakanties zijn ze weg. Tegenover ons wonen Koreanen die hun eigen kringetje hebben en ook hun eigen eetgewoonten, getuige de penetrante knoflookgeur in de hal elke ochtend om half 7. Eén keer troffen we de heer des huizes aan, zittend voor zijn eigen deur met zijn hoofd op z’n armen. Marleen vroeg of het wel goed met hem ging en toen was het antwoord: ‘Nee, want ik heb ruzie met mijn vrouw.’ Sindsdien doet hij een beetje schichtig als we hem tegenkomen. Om het kwartet vol te maken hebben we op onze verdieping een werkend stel uit Nederland met twee kinderen: door de week regelmatig van 7 tot 7 afwezig, op zaterdag geen zin om de deur uit te gaan en op zondag in de kerk bezig. Hé, zijn dat niet...? Inderdaad, dat zijn wij – een lichtend voorbeeld voor de rest...

 

Kerst met de buren (2)

Zowel in de westerse als de lokale kerken wordt Kerst uitgebreid gevierd. In de Redeemer Church bijvoorbeeld werd eind november de aftrap gegeven met een groots opgezette adventsbazaar waar bijna duizend mensen op afkwamen. Een kleine vijftig goede doelen uit Jeruzalem en omgeving verkochten prachtig handwerk. Lekker Duits was er ook overvloedig Bratwurst, Glühwein en kerststol te koop. Nooit geweten dat zo’n witbepoederd brood bij onze oosterburen symbool staat voor het in doeken gewikkelde kerstkind.

Inmiddels is men overal alweer druk bezig met alle diners, diensten, concerten, bijeenkomsten en toneelstukjes rond Jezus’ geboorte. In ons kerkblad vonden we een uitleg over het verplicht bestellen van toegangskaartjes voor de kerstnachtdienst (van half 11 tot middernacht) en instructies voor bezoekers om een uur van tevoren aanwezig te zijn in verband met de massale drukte. Daarna lopen veel mensen naar de Geboortekerk in Bethlehem, een tocht van ruim twee uur. Daar wordt dan nóg een dienst gehouden... Een collega van het Bible College vertelde dat zij in haar kerk haast aansluitend op eerste kerstdag om 8 uur een kerstontbijt heeft met de gemeente. En daarna gaat ze, net als veel andere Palestijnse christenen, traditioneel op bezoek bij familie en vrienden om ze een vrolijk kerstfeest te wensen. Dit hele verhaal gaat trouwens alleen op voor protestanten en katholieken; in de orthodoxe kerken is het pas Kerst op 7 januari en de Armeniërs moeten zelfs wachten tot de 19e...

Om de 50.000 christenen uit de Palestijnse gebieden in de gelegenheid te stellen met Kerst (en Pasen) Jeruzalem te bezoeken, geeft Israël ze elk jaar een zgn. feestdagenpermit. Normaliter krijg je als Palestijn alleen op aanvraag toestemming de Westbank te verlaten, voor ziekenhuisbezoek of vanwege familieomstandigheden. Veel mensen maken van hun feestdagenpermit gebruik om in de Oude Stad naar de kerk te gaan, familie en vrienden op te zoeken en om te shoppen. Dit jaar is dat echter maar mondjesmaat het geval; sommigen voelen zich niet veilig in Jeruzalem vanwege de aanhoudende onrust en de gespannen sfeer met onder andere extra controles op straat, anderen zijn huiverig voor de reactie van moslimburen en -vrienden die geen permit hebben. Met de feestdag zelf heeft dat niet zoveel te maken. Ilja heeft de afgelopen maanden voor de Shepherd Society (zie blog nummer 9) Engels gegeven aan een groep arme jonge mensen, meest moslims, uit Bethlehem. Ook Kerst kwam langs in een van de hoofdstukken van het lesboek. Grappig genoeg was dit voor hen volslagen vanzelfsprekend. Niet alleen vinden ze het in Bethlehem juist gezellig tijdens de feestdagen, sommigen bezoeken zelfs de Geboortekerk omdat Jezus voor hen een belangrijke profeet is en degene die op aarde terugkomt voor het laatste oordeel.

 

En nu de hamvraag: wat doen we zelf met Kerst? Een live nabeschouwing van bovenstaande zit er deze keer niet in; we hebben ontzettend veel zin in de Hollandse kwakkelwinter, boerenkool met worst en dagenlang op de bank hangen bij onze (schoon)ouders. En ook Niels en Marieke hebben het, na hun eigen kersttoneeluitvoering op school, alleen nog maar over opa en oma zien. Zelfs het aanbod van de kerk aan Marleen om in de nachtelijke dienst in Bethlehem een Nederlandstalig gebed uit te spreken, kon ons niet meer verleiden hier te blijven. Dus als je meent ons ergens in een winkelstraat of bij een kerkdienst voorbij te zien schuiven de komende weken, is dat geen gevolg van teveel wijntjes of verkeerd gevallen filet americain.

 

Sterkte met de laatste decemberloodjes, gezegende kerstdagen en wellicht tot ziens!

Eid il-Milèd ma il-zjierahn, Chak ha-Molad iem ha-scheniem [Kerst met de buren] in beeld

scroll of swipe door foto's en videomateriaal

www.kerkinactie.nl maakt gebruik van cookies.
De website van Kerk in Actie gebruikt cookies van Google Analytics om de eigen kwaliteit te verbeteren. Deze gegevens zijn anoniem gemaakt. Soms wordt echter inhoud getoond van Facebook, YouTube of Twitter; deze social media gebruiken hun cookies ook om advertenties te tonen. Lees meer over ons cookiebeleid.