Dominee Mathilde Sabbagh is niet bang

Persoonlijk verhaal

woensdag 30 augustus 2017Na een studie theologie in Libanon ging ze in 2016 terug naar SyriŽ om haar kerk te dienen. De Syrische predikante Mathilde Sabbagh (26) is vastbesloten om te blijven. ďIk ben niet bangĒ, zegt ze. ďIk weet dat ik een missie heb.Ē Wie is Mathilde Sabbagh en hoe kun je kerk zijn in SyriŽ?

Haar besluit stond vast toen ze haar studie afrondde aan de Near East School of Theology (NEST) in Beiroet, Libanon. Alles wat Mathilde Sabbagh wilde, was teruggaan naar Syrië. Met een master Godgeleerdheid op zak ging ze in de zomer van 2016 terug naar haar geboortestad Al-Hassakeh in Noord-Syrië, waar IS keer op keer een voet tussen de deur probeerde te krijgen.

Voor de oorlog telde de protestantse gemeente waar zij bij hoort, de National Evangelical Presbyterian Church of Al-Hassakeh, zo’n 200 leden. Nu zijn dat er nog maar dertig of veertig. De voorganger is meer dan drie jaar geleden met zijn gezin naar Zweden gevlucht. De ouderlingen hielden de kerkdiensten zo goed mogelijk gaande, door bijvoorbeeld preken voor te lezen die ze via internet kregen toegestuurd. De kersverse predikant wist dus dat ze nodig was. Ze is nu niet alleen predikant midden in oorlogsgebied, maar ook de eerste vrouwelijke predikant in Syrië. “Als er geen mannen meer zijn die de kerk leiden, doe ik het. Anders blijft er geen kerk meer over hier! Voor iedereen die mij hier wil wegjagen, zal ik als een graat in de keel zijn.”

Onder vuur

Ze wist waar ze aan begon. Tijdens haar studie was Mathilde 3,5 jaar niet thuis geweest. Elke keer als ze net een familiebezoek had gepland, braken er gevechten uit met IS en was Al-Hassakeh onmogelijk te bereiken. De stad en het gebied eromheen hebben de afgelopen jaren zwaar onder vuur gelegen, Al-Hassakeh was als een eiland omringd door jihadisten. Veel christenen zijn vermoord en ontvoerd. Ook de familie van Mathilde bleef niet gespaard. In 2015 werd haar nicht vermoord door moslimextremisten. “Ze werd afgeslacht met een kruis op haar keel.” Haar broer, predikant in de Syrische stad Homs, werd gekidnapt. Hij dacht dat zijn laatste uur had geslagen. Maar de IS-strijders noemden hem ‘moedig’ omdat hij zijn geloof niet wilde afzweren. “Je bent een dappere man die staat voor zijn gemeente”, zeiden ze. En tot zijn verbazing: “Je mag gaan.”

Ik heb een missie

Ooit was honderd procent van de bevolking in Al-Hassakeh christen. Maar sinds het begin van de oorlog zijn bijna alle christenen vertrokken. Ze zijn gevlucht naar andere plaatsen in Syrië of naar het buitenland. Van al mijn vriendinnen van de basisschool woont er niet één meer in Al-Hassakeh. Via Facebook volgen we elkaar.” In alles wat Mathilde vertelt, klinkt urgentie door.“ De kans dat ik mijn leven zal verliezen, is reëel”, zegt ze nuchter. Maar ze wil nu eenmaal leven op de plaats waar ze thuishoort. “Ik ben niet bang”, benadrukt ze. “Ik weet dat ik een missie heb. Predikant zijn is geen titel, het is een houding.” Ze is vastbesloten om haar kerk te dienen.“ Het is zelfs een existentiële kwestie voor mij. Ik leef maar één keer, dus ik kan mijn leven het beste goed besteden. Het leven is als een munt: je kunt hem maar één keer uitgeven.”

Een moedige gemeenschap

Ik dien een heel moedige gemeenschap. Dit zeg ik omdat onze kerk, de National Evangelical Presbyterian Church of Al-Hassakeh, precies in een gebied ligt waar veel gevochten wordt. Momenteel is de stad in tweeën gedeeld. Het ene deel staat onder bescherming van de overheid, het andere onder de protectie van de Koerden. Elke paar maanden breken er gevechten uit tussen deze twee partijen. Onze kerk, en ook andere kerken, zitten dan midden in de vuurlinie. Tijdens de gevechten is het gevaarlijk voor de christenen die hier wonen. Bovendien krijgen de kerken te maken met verwoestingen. Een voorbeeld is wat er in mijn eigen huis gebeurde toen ik nog maar een paar dagen terug was uit Libanon. Het was mijn eerste dag als predikant en er vond een botsing plaats tussen de rivaliserende legers. Een raket ging dwars door mijn huis heen. Ik was thuis op het moment dat het gebeurde en heb vervolgens dagenlang met mijn familie in de badkamer gebivakkeerd om te schuilen voor de raketten die rondom ons huis afgeschoten werden. Alle christenen die hier wonen, hebben met dit soort gebeurtenissen te maken.

We moeten wel sterk zijn

Zodra de gevechten over zijn, gaat de kerk weer door met haar spirituele en sociale taken. De gelovigen delen met elkaar wat ze hebben meegemaakt en hoe de Heer hen heeft beschermd. En daarna pakken ze hun leven weer op. Is de kerk in Syrië een sterke kerk? Ja, maar dat komt omdat we niet anders kunnen dan sterk zijn, juist omdat we pijn lijden. En die pijn heeft een diepgaande betekenis door het kruis. We putten onze moed uit de woorden van Jezus, die heeft gezegd: “Gelukkig wie vanwege de gerechtigheid vervolgd worden, want voor hen is het koninkrijk van de hemel.” Wij gaan door met getuigen. Niets kan ons bedreigen, want de krachten van de hel kunnen het getuigenis van de kerk niet vernietigen. Wie kijkt naar de geschiedenis, ziet dat de kerk in mijn stad in dezelfde rij staat als al diegenen die geleden hebben vanwege hun geloof. Moed door het lijden heen, dat is onze identiteit geworden.

Op alle niveaus problemen trotseren

Als nieuwe dienaar van Christus zou ik het niet verdienen om ‘predikant’ te heten als ik na mijn studie niet was teruggekomen naar Syrië. Het is een uitdaging en een zegen tegelijk om de kerk op deze plek te mogen dienen. Het is een uitdaging omdat je als predikant op alle niveaus problemen moet trotseren. Tegelijk ervaar ik het werk als een zegen. Overal in onze gemeenschap zie en ervaar ik hoe overvloedig de genade van de Heer is. De situatie waarin wij leven, dwingt mij om te leven zoals in de tijd van Jezus. Hij sprak toen over het Koninkrijk van God. Dat bedoelde Jezus niet als een symbolische verwijzing, en niet alleen als meditatie. Hij wilde laten zien dat er recht gedaan zal worden aan een wereld die beeft en mensen die onderdrukt worden.

God heeft mij geroepen

Deze situatie maakt mij meer dan ooit duidelijk waartoe God mij heeft geroepen. En die opdracht van God overweeg ik iedere dag opnieuw, bij elke botsing, elk gevecht, elke helse dag. Deze situatie opent mijn ogen voor de echte wereld, waartoe Jezus ons roept. Ik word uitgedaagd om hier iets mee te doen in mijn preken, in bijbelstudies, tijdens bijeenkomsten voor jongeren en voor vrouwen. En misschien daagt het me wel het allermeest uit wanneer ik zondagsschool geef. Dan moet ik kinderen die midden in de duisternis leven, namelijk de liefhebbende hand van God proberen te laten zien. Dat ik deze situatie meemaak, is een eer voor mij. Juist hierdoor leer ik namelijk te zien hoe God ons kan gebruiken als instrumenten. Ongeacht onze zwakheden mogen wij Zijn genade doorgeven aan de gebroken wereld om ons heen.

Kijk voor meer info op www.kerkinactie.nl/kerkensyrië.

www.kerkinactie.nl maakt gebruik van cookies.
De website van Kerk in Actie gebruikt cookies van Google Analytics om de eigen kwaliteit te verbeteren. Deze gegevens zijn anoniem gemaakt. Soms wordt echter inhoud getoond van Facebook, YouTube of Twitter; deze social media gebruiken hun cookies ook om advertenties te tonen. Lees meer over ons cookiebeleid.